Wap Sitelerinin Tarihi Ve Geçmişte Rekor Kıran Türk Markası: CEB.İM

Hoş geldiniz. Bu yayında sizinle birlikte biraz geçmişe gitmek istiyoruz. Tabi buna izniniz varsa. 😊 Yıllar önce, internet üzerindeki siteler bu kadar çoğalmamış ve web sitelerinin mobil uyumu gelişmemiş vaziyetteyken. Yani tek yönlü etkileşimin etkisi hala sürerken, java, sis, jar vs işletim sistemini deslekleyen tuşlu telefonlarla yapılan mobil uyumlu sitelerin çoğu Ceb.im platformunda oluşturuldu. Günümüzde Ceb.im platformundan  geriye kalan tek şeyin, Facebook’taki destek sayfası olduğundan bahsedebiliriz.

Peki siteler bu kadar gelişmemiş durumdayken, wap siteleri ne işe yarıyordu? Nasıl oluşturuluyordu? Kimlere hitap ediyordu? Sorularının cevaplarına hadi gelin birlikte cevap arayalım.

Her şeyden önce bahsettiğimiz dönemde Youtube, bilgisayar kullanıcılarının video izleme ihtiyaçlarını karşılasa da dönemin işletim sistemi olan Symbian, java, jar, sis vs. kullanıcıları yani tuşlu telefonlar yoluyla internete girenler Youtube’dan video açamıyordu. Bunun yerine wap video siteleri olan tubidy.com ya da vidimob.com gibi alternatifler yoluyla video izleyebilme veya indirebilme olanakları buluyorlardı. Aynı şey müzik dinlemek, oyun oynamak gibi alanlarda da geçerliydi.

O zamanlar Google Play gibi gelişmiş uygulama mağazalarının varlığından değil söz edebilmek hayalini bile kuramazdık. Evet belki yüksek konforda ve iyi grafik izlenimine sahip pc oyunları mevcuttu. Fakat bu oyunları telefona indirmek mümkün değildi. İşte burada devreye wap siteleri giriyor ve hangi telefonun ekran boyutuna hangi uygulama uyumlu ise orada linkleri paylaşılıyordu. Ayrıca wap siteleri de mobil cihazların ekranlarina göre küçük, alt alta, basit ve sade tasarıma sahipti. İçerikleri de telefon kullanıcılarına hitap ettiğinden, masaüstü kullanıcılarının hiçbir işine yaramıyordu.

Cep telefonlarının değişen yapısı, ekran boyutları, algoritmaları ve işletim sistemleri aniden waptan webe yönelme hareketliliği başlattı. Çünkü dönemin wap sitelerindeki uygulamalar Symbian,java,jar,sis gibi işletim sistemlerine uyumluydu. Ancak artık bu işletim sistemlerini kullanan telefon üretilmiyor ve Android  denen hızlı, güçlü, uyumlu, akıllı bir sistem icat edilmişti. Bu sistem bir de mağaza ile birlikte gelince wap sektörü tamamen yerle bir oldu. Web siteleri de bu olaylardan bir ders çıkararak daha mobil uyumlu tasarımlara geçtiler ve dolayısıyla bir web sitesi aynı zamanda bir wap sitesinin de yerini alabiliyor oldu.

Bu Yayın Tam Olarak Neler İçermekte?

Cebim.Net

İlk yıllarda Ceb.im adıyla karşımıza çıkan Ceb.im, daha sonralarında cebim.net şeklinde hizmet sağlamaya devam etti. Bu platform, binlerce mobil siteyi içinde barındıran harika bir server, hosting, domain, panel ve sunucusuydu diyebiliriz. Ceb.im’ e giren bir kullanıcının yapabileceği iki seçenek vardı;

  • Yeni bir wap sitesi kurmak.
  • Veya diger kullanıcılar tarafindan kurulan wap sitelerinde dolaşmak.

Güncel toplistlerde sergilenen wap siteleri ilk başta Ceb.im veya Tr.nu alan adlarından faydalanarak kurulabiliyordu. Daha sonrasında ise alan adı çeşitliliği oldukça arttı. Orada kuralan en iyi siteler ise; (bugün kapalıdır.) sivaswap.tr.nu galeriwap.tr.nu bastir.ceb.im gibi. Site kurucularının panel içerisinde genellikle birbirlerini yedikleri garip atışma forumları da vardı. ( Hile yapmak, tasarım kopyalamak gibi sebepler düşmanlık sebebiydi.) Neredeyse o dönemin wap sitelerinin %80’i Ceb.im’ de kurulmuştu. Çünkü Ceb.im bedava hizmet veriyordu.

Bu yüzden yığılma, yavaşlama ve server çöküşleri sürekli meydana geliyordu. Türkiye’nin dünya markası olma yolunda giden Ceb.im’ in ilk rakibi wen.ru isimli bir Rus Platformuydu. Ancak sonrasında İzmirli iki genç kardeşin oluşturduğu sistem olan İndir.mobi, Ceb.im’ geçmeyi başarmış, bir çok Ceb.im kullanıcısı sitelerini İndir.mobiye taşıyarak Ceb.im’i terketmiştir. İndir.mobi ise çok kısa bir süre sonra kullanıcıların “çocuk pornosu” konulu siteler kurması gerekçesiyle mahkeme tarafından kapatılmıştır. Batan gemi durumundaki Ceb.im ise o dönemlerde hizmet vermeyi noktalamış ve böylece wap sektörü tarihe karışmış oldu.

guest
212 Yorum
Eskiler
En Yeniler Beğenilenler
Inline Feedbacks
View all comments